Ας ρίξουμε μια ματιά στις πέντε υποψήφιες ταινίες για φέτος για το βραβείο της καλύτερης ξένης ταινίας, με εξαίρεση το ισραηλινό Ajami, που δεν καίγομαι να το δω, καθώς διάβασα ότι πρόκειται για ταινία γυρισμένη σε στυλ ντοκυμαντέρ. Έχω εκφράσει επανειλημμένα την αντίθεσή μου σε αυτού του είδους τις ταινίες, που πιστεύω ότι φανερώνουν μια γενικότερη κρίση του κινηματογράφου και μια έλλειψη καινούριων ιδεών. Από τις υπόλοιπες τέσσερις έχουμε:
α) The Milk of Sorrow από το Περού. Ο Χριστός και η Παναγία! Δεν βλέπεται η ταινία, δεν αντέχεται. Είναι κομμένη και ραμμένη για τους κριτικούς, για να μπορέσουν να γράψουν τα μακροσκελή κείμενά τους, που δεν είναι κριτική αυτό, αλλά έκθεση ιδεών. Μέχρι τη μέση την άντεξα, δεν μπορούσα να συνεχίσω να την παρακολουθώ. Απορώ με την Ακαδημία που πρότεινε αυτή την ταινία. Σαν να μην μας τα λέει καλά ο θεσμός τελευταία, κάτι με ταινίες σαν αυτήν εδώ ή με τα ντοκυμαντέρ, στα οποία δείχνει μία ιδιαίτερη λατρεία τα τελευταία χρόνια. Την ταινία τη βρήκα ΑΦΟΡΗΤΑ κουραστική. Από ένα σημείο και μετά δεν με ενδιαφέρει το θέμα μιας ταινίας, όσο σοβαρό και για "σκεπτόμενους" ανθρώπους μπορεί να είναι, όταν αυτό που μου δείχνει ως τελικό προϊόν φτάνει τις αντοχές του θεατή στα άκρα. Κάποτε η Ροζίτα Σώκου είχε δηλώσει σε μια συνέντευξή της ότι έτσι έμαθε να βλέπει "σωστό" σινεμά, παρακολουθώντας με το ζόρι αρκετές ταινίες, ώστε να αλλάξει το γούστο της και να μάθει να εκτιμά τον "ποιοτικό" κινηματογράφο. Ροζίτα μου, σ'αγαπώ, σ'εκτιμώ, αλλά λυπάμαι πολύ. Δεν έχω τις αντοχές σου και το κουράγιο σου κι ούτε θέλω να τα αποκτήσω. Αν αυτό με κάνει εμπορικό, δεν έχω απολύτως κανένα πρόβλημα. Το προτιμώ αυτό, από το να ζω αυτό το μαρτύριο με τέτοιες ταινίες.
β) The White Ribbon (Η Λευκή Κορδέλα), από την Γερμανία. Η ταινία, που θεωρητικά είναι και το φαβορί. Είναι οπωσδήποτε καλύτερη από την προηγούμενη. Κι αυτή έχει ένα σοβαρό θέμα, αλλά, βρε παιδί μου, είναι τόσο flat μα τόσο flat, που σε κουράζει κι αυτή στο τέλος. Προφανώς, αυτό ήθελε και ο σκηνοθέτης, ο Χάνεκε, να μη δώσει καμία συναισθηματική προέκταση στο έτσι κι αλλιώς πολύ "δραματικό" θέμα. Το δε φινάλε είναι ΕΝΤΕΛΩΣ anti-climax, δηλαδή, εκεί που γίνεται η αποκάλυψη και περιμένεις ότι η ταινία θα αρχίσει να παίρνει τα πάνω της, σε ξενερώνει απότομα και τελειώνει. Η ταινία ουσιαστικά είναι ένα βαρύ "δράμα", που παρουσιάζεται όμως ως μια ξερή αφήγηση πραγματικών περιστατικών, σαν να μη θέλει καθόλου να επέμβει ο σκηνοθέτης στο έργο του. Είναι μια ταινία όμως που θα ήθελες να ξαναδείς; Εγώ προσωπικά, όχι. Και φυσικά, δεν θα τη βράβευα.
γ) The Prophet (Ο Προφήτης), από τη Γαλλία. Εδώ αρχίζουν και βελτιώνονται τα πράγματα. Τουλάχιστον, η ταινία αυτή πέτυχε τον πρωταρχικό στόχο κάθε ταινίας ή, καλύτερα, αυτός που θα έπρεπε να είναι ο πρωταρχικός στόχος κάθε ταινίας. Να παραμένει ο θεατής στη θέση του και να μην κοιτάζει συνεχώς το ρολόι. Επομένως, η ταινία αυτή βλέπεται, αναμφίβολα. Από κει και πέρα όμως; Δυστυχώς, έχουμε να κάνουμε με ένα δράμα φυλακών, που έχουμε δει άπειρες φορές στο παρελθόν, τόσο στο σινεμά όσο και στην τηλεόραση. Δεν βλέπεις κάτι το καινούριο ή το εντυπωσιακό. Είναι αρκετά καλοπαιγμένο, ιδιαίτερα από τον γερο-μαφιόζο στην φυλακή, αλλά τι να το κάνεις; Τελειώνει η ταινία και λες: Και λοιπόν; Αν ήταν αμερικάνικο το φιλμ, ήθελα νά' ξερα τι θα έλεγαν οι ίδιοι οι κριτικοί, που τώρα έγραψαν διθυράμβους.
δ) The secret in their eyes, από την Αργεντινή. Αυτή, μάλιστα. Εδώ έχουμε όντως να κάνουμε με ΤΑΙΝΙΑ. Ναι, έχει κάποιες σεναριακές ατέλειες. Τόσο η ερωτική ιστορία όσο και ο ρόλος-κλειδί του συζύγου δεν αναπτύσσονται επαρκώς, κατά τη γνώμη μου, αλλά είναι ένα πολύ ωραίο φιλμ, πραγματικά. Με θέμα, με πλοκή, με συγκίνηση, με συναίσθημα, με ανατροπές από τη μέση και μετά... Και βέβαια, παρακολουθείται εξαιρετικά ευχάριστα. Τι άλλο να ζητήσει κανείς από μία ταινία; Ωραία, δεν έχει το "πολιτικό" θέμα ή τα βαθιά νοήματα, αλλά δεν πειράζει. Χίλιες φορές αυτή η ταινία, παρά οι υπόλοιπες που με τον τρόπο που είναι γυρισμένες δεν δείχνουν κανέναν σεβασμό στο θεατή και είναι ταινίες προορισμένες μόνο να γυρίζουν από φεστιβάλ σε φεστιβάλ και να αλληλοσυγχαίρονται οι σκηνοθέτες με τους κριτικούς. Μακάρι να κερδίσει.
α) The Milk of Sorrow από το Περού. Ο Χριστός και η Παναγία! Δεν βλέπεται η ταινία, δεν αντέχεται. Είναι κομμένη και ραμμένη για τους κριτικούς, για να μπορέσουν να γράψουν τα μακροσκελή κείμενά τους, που δεν είναι κριτική αυτό, αλλά έκθεση ιδεών. Μέχρι τη μέση την άντεξα, δεν μπορούσα να συνεχίσω να την παρακολουθώ. Απορώ με την Ακαδημία που πρότεινε αυτή την ταινία. Σαν να μην μας τα λέει καλά ο θεσμός τελευταία, κάτι με ταινίες σαν αυτήν εδώ ή με τα ντοκυμαντέρ, στα οποία δείχνει μία ιδιαίτερη λατρεία τα τελευταία χρόνια. Την ταινία τη βρήκα ΑΦΟΡΗΤΑ κουραστική. Από ένα σημείο και μετά δεν με ενδιαφέρει το θέμα μιας ταινίας, όσο σοβαρό και για "σκεπτόμενους" ανθρώπους μπορεί να είναι, όταν αυτό που μου δείχνει ως τελικό προϊόν φτάνει τις αντοχές του θεατή στα άκρα. Κάποτε η Ροζίτα Σώκου είχε δηλώσει σε μια συνέντευξή της ότι έτσι έμαθε να βλέπει "σωστό" σινεμά, παρακολουθώντας με το ζόρι αρκετές ταινίες, ώστε να αλλάξει το γούστο της και να μάθει να εκτιμά τον "ποιοτικό" κινηματογράφο. Ροζίτα μου, σ'αγαπώ, σ'εκτιμώ, αλλά λυπάμαι πολύ. Δεν έχω τις αντοχές σου και το κουράγιο σου κι ούτε θέλω να τα αποκτήσω. Αν αυτό με κάνει εμπορικό, δεν έχω απολύτως κανένα πρόβλημα. Το προτιμώ αυτό, από το να ζω αυτό το μαρτύριο με τέτοιες ταινίες.
β) The White Ribbon (Η Λευκή Κορδέλα), από την Γερμανία. Η ταινία, που θεωρητικά είναι και το φαβορί. Είναι οπωσδήποτε καλύτερη από την προηγούμενη. Κι αυτή έχει ένα σοβαρό θέμα, αλλά, βρε παιδί μου, είναι τόσο flat μα τόσο flat, που σε κουράζει κι αυτή στο τέλος. Προφανώς, αυτό ήθελε και ο σκηνοθέτης, ο Χάνεκε, να μη δώσει καμία συναισθηματική προέκταση στο έτσι κι αλλιώς πολύ "δραματικό" θέμα. Το δε φινάλε είναι ΕΝΤΕΛΩΣ anti-climax, δηλαδή, εκεί που γίνεται η αποκάλυψη και περιμένεις ότι η ταινία θα αρχίσει να παίρνει τα πάνω της, σε ξενερώνει απότομα και τελειώνει. Η ταινία ουσιαστικά είναι ένα βαρύ "δράμα", που παρουσιάζεται όμως ως μια ξερή αφήγηση πραγματικών περιστατικών, σαν να μη θέλει καθόλου να επέμβει ο σκηνοθέτης στο έργο του. Είναι μια ταινία όμως που θα ήθελες να ξαναδείς; Εγώ προσωπικά, όχι. Και φυσικά, δεν θα τη βράβευα.
γ) The Prophet (Ο Προφήτης), από τη Γαλλία. Εδώ αρχίζουν και βελτιώνονται τα πράγματα. Τουλάχιστον, η ταινία αυτή πέτυχε τον πρωταρχικό στόχο κάθε ταινίας ή, καλύτερα, αυτός που θα έπρεπε να είναι ο πρωταρχικός στόχος κάθε ταινίας. Να παραμένει ο θεατής στη θέση του και να μην κοιτάζει συνεχώς το ρολόι. Επομένως, η ταινία αυτή βλέπεται, αναμφίβολα. Από κει και πέρα όμως; Δυστυχώς, έχουμε να κάνουμε με ένα δράμα φυλακών, που έχουμε δει άπειρες φορές στο παρελθόν, τόσο στο σινεμά όσο και στην τηλεόραση. Δεν βλέπεις κάτι το καινούριο ή το εντυπωσιακό. Είναι αρκετά καλοπαιγμένο, ιδιαίτερα από τον γερο-μαφιόζο στην φυλακή, αλλά τι να το κάνεις; Τελειώνει η ταινία και λες: Και λοιπόν; Αν ήταν αμερικάνικο το φιλμ, ήθελα νά' ξερα τι θα έλεγαν οι ίδιοι οι κριτικοί, που τώρα έγραψαν διθυράμβους.
δ) The secret in their eyes, από την Αργεντινή. Αυτή, μάλιστα. Εδώ έχουμε όντως να κάνουμε με ΤΑΙΝΙΑ. Ναι, έχει κάποιες σεναριακές ατέλειες. Τόσο η ερωτική ιστορία όσο και ο ρόλος-κλειδί του συζύγου δεν αναπτύσσονται επαρκώς, κατά τη γνώμη μου, αλλά είναι ένα πολύ ωραίο φιλμ, πραγματικά. Με θέμα, με πλοκή, με συγκίνηση, με συναίσθημα, με ανατροπές από τη μέση και μετά... Και βέβαια, παρακολουθείται εξαιρετικά ευχάριστα. Τι άλλο να ζητήσει κανείς από μία ταινία; Ωραία, δεν έχει το "πολιτικό" θέμα ή τα βαθιά νοήματα, αλλά δεν πειράζει. Χίλιες φορές αυτή η ταινία, παρά οι υπόλοιπες που με τον τρόπο που είναι γυρισμένες δεν δείχνουν κανέναν σεβασμό στο θεατή και είναι ταινίες προορισμένες μόνο να γυρίζουν από φεστιβάλ σε φεστιβάλ και να αλληλοσυγχαίρονται οι σκηνοθέτες με τους κριτικούς. Μακάρι να κερδίσει.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου